{"id":502,"date":"2010-05-01T12:31:42","date_gmt":"2010-05-01T10:31:42","guid":{"rendered":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/?p=502"},"modified":"2011-05-17T01:23:15","modified_gmt":"2011-05-16T23:23:15","slug":"turkiyede-gelecek-nesiller-iin-frsatlarn-oaltlmas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/makaleler\/turkiyede-gelecek-nesiller-iin-frsatlarn-oaltlmas\/","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye\u2019de Gelecek Nesiller i\u00e7in F\u0131rsatlar\u0131n \u00c7o\u011falt\u0131lmas\u0131"},"content":{"rendered":"

Tesisat Dergisi Say\u0131 173 – May\u0131s 2010<\/em><\/p>\n

\"\"<\/a>D\u00fcnya Bankas\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131nlanan \u201cTurkey: Expending Opportunities for The Next Generation \u201cA Report On Life Changes\u201d (T\u00fcrkiye: Gelecek Nesiller \u0130\u00e7in F\u0131rsatlar\u0131n \u00c7o\u011falt\u0131lmas\u0131 \u201cYa\u015fam F\u0131rsatlar\u0131 Konulu Rapor\u201d)a g\u00f6re, T\u00fcrkiye\u2019deki \u00e7ocuklar\u0131n ya\u015famlar\u0131nda ba\u015far\u0131l\u0131 olma \u015fanslar\u0131 b\u00fcy\u00fck farkl\u0131l\u0131klar g\u00f6steriyor. Bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ise ebeveynlerin ekonomik durumlar\u0131 ya da e\u011fitim d\u00fczeyleri gibi \u00e7ocuklar\u0131n kendi kontrolleri d\u0131\u015f\u0131ndaki etmenler belirliyor. F\u0131rsatlar aras\u0131ndaki e\u015fitsizlikler nesilden nesile ge\u00e7me e\u011filimi g\u00f6steriyor. Bu rapor, Devlet Planlama Te\u015fkilat\u0131 ile D\u00fcnya Bankas\u0131\u2019n\u0131n i\u015fbirli\u011fi i\u00e7inde y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc geni\u015f kapsaml\u0131 Refah ve Sosyal Politika \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 g\u00fcndeminin bir par\u00e7as\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fma g\u00fcndemi i\u00e7inde, kad\u0131nlar\u0131n i\u015fg\u00fcc\u00fcne kat\u0131l\u0131m\u0131na ili\u015fkin belirleyici fakt\u00f6rlerin incelenmesinden, yoksulluk e\u011filimlerinin analizine ve e\u015fitli\u011fe ili\u015fkin belirleyici fakt\u00f6rlerin de\u011ferlendirilmesinden yoksulluk, istihdam yaratma ve b\u00fcy\u00fcme aras\u0131ndaki ba\u011flar\u0131n irdelenmesine kadar bir dizi konuda ortakla\u015fa kavramsalla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve k\u0131smen ortak gayretlerle kaleme al\u0131nm\u0131\u015f analitik \u00e7al\u0131\u015fmalar bulunmaktad\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fma g\u00fcndeminde, \u0130nsani Geli\u015fme Diyalo\u011fu (Human Development Dialogue) Program\u0131 da yer almakta, bu kapsamda uluslararas\u0131 uzmanlar ve uygulay\u0131c\u0131lar sosyal politika reformlar\u0131 konusundaki deneyimlerini T\u00fcrk H\u00fck\u00fcmeti, akademik \u00e7evreler ve sivil toplum ile payla\u015fmaya davet edilmektedir. (www.iged-tr.net).<\/p>\n

Bu raporun temel amac\u0131, T\u00fcrkiye\u2019deki ortaklar ile olan bu diyalog ve i\u015fbirli\u011fi mant\u0131\u011f\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde, toplumda e\u015fitlik ve sosyal politika ile ilgili kamuoyu tart\u0131\u015fmas\u0131na katk\u0131da bulunmakt\u0131r. Raporda, e\u015fitlik ve sosyal politika alan\u0131nda muhtelif reformlar tart\u0131\u015f\u0131l\u0131rken, esas al\u0131nabilecek geni\u015f kapsaml\u0131 bir tak\u0131m bulgular ve d\u00fc\u015f\u00fcnceler yer almaktad\u0131r.<\/p>\n

Bu rapor Jesko Hentschel\u2019in liderli\u011finde (D\u00fcnya Bankas\u0131 uzmanlar\u0131) Meltem Aran, Raif Can, Francisco Ferreira, Jeremie Gignoux, Elif Yonca Y\u00fckseker ve Arzu Uraz taraf\u0131ndan haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca Martha Llanos (dan\u0131\u015fman) taraf\u0131ndan T\u00fcrkiye\u2019de Erken \u00c7ocukluk Geli\u015fimi konusunda haz\u0131rlanan bir teknik not da \u00e7al\u0131\u015fmalarda esas al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019de Gelecek Nesiller i\u00e7in F\u0131rsatlar\u0131n \u00c7o\u011falt\u0131lmas\u0131 Prof. Dr. Nil\u00fcfer E\u011eR\u0130CAN Yetersiz beslenme sonucu b\u00fcy\u00fcme gerili\u011fi, okulda \u00f6\u011frenmeyi etkiler ve \u00e7ocuklar\u0131n ya\u015famdaki ba\u015far\u0131s\u0131 \u00f6n\u00fcnde b\u00fcy\u00fck bir engeldir. Dezavantajl\u0131 bir ortamda, e\u011fitim d\u00fczeyi d\u00fc\u015f\u00fck ve yoksul bir anne-baban\u0131n \u00e7ocu\u011fu olarak d\u00fcnyaya gelen her 5 \u00e7ocuktan 4\u2019\u00fc, yetersiz beslenmeden etkilenmektedir. Bu oran, ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 ortamlarda do\u011fan \u00e7ocuklar\u0131n oran\u0131nda nerdeyse 20 kat daha y\u00fcksektir. Benzer bi\u00e7imde, dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n y\u00fczde 80\u2019inden fazlas\u0131 yeterli miktarda iyot alamamaktad\u0131r ve bu durum \u00e7ocu\u011fun geli\u015fimini do\u011frudan etkilemektedir. B\u00fcy\u00fcme ve geli\u015fme gerili\u011fi ya\u015fama olas\u0131l\u0131klar\u0131 yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 30 daha fazla olan dezavantajl\u0131 k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131nda ise, bu sorun daha da ciddi bir hal almaktad\u0131r.<\/p>\n

T\u00fcrkiye, dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklara ula\u015fmak ve onlar\u0131 desteklemek i\u00e7in \u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 pilot projeler y\u00fcr\u00fctmektedir. Bu \u00e7abalarda sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 aktif bir rol oynamakta ve \u00f6nemli bir katk\u0131 sa\u011flamaktad\u0131r. Bununla birlikte, \u015fu anda toplam kamu sosyal harcamalar\u0131n\u0131n sadece y\u00fczde 6\u2019s\u0131 0-6 ya\u015f grubundaki \u00e7ocuklara ula\u015fmaktad\u0131r. Orta ya\u015fl\u0131 ya da ya\u015fl\u0131 bir ki\u015fiye ise, d\u00f6rt kat daha fazla harcama yap\u0131lmaktad\u0131r. D\u00fcnya Bankas\u0131 Raporu, Erken \u00c7ocukluk Geli\u015fimi (E\u00c7G) politikas\u0131n\u0131n bir bile\u015feni olan okul \u00f6ncesi e\u011fitim program\u0131n\u0131n, ekonomik ve sosyal a\u00e7\u0131dan \u00f6nemli etkileri oldu\u011funu g\u00f6steriyor. E\u011fer bug\u00fcn\u00fcn 40 ya\u015f alt\u0131 yeti\u015fkin n\u00fcfusu 6 ya\u015f\u0131ndayken bir y\u0131l okul \u00f6ncesi e\u011fitim alsayd\u0131, \u015fu andaki aile gelirleri y\u00fczde 8 kadar daha y\u00fcksek olur, bu ailelerden bug\u00fcn yoksulluk i\u00e7inde ya\u015fayanlar\u0131n oran\u0131 y\u00fczde 10 azal\u0131rd\u0131. Ayr\u0131ca \u00e7al\u0131\u015fabilen ya da aktif olarak i\u015f arayan kad\u0131nlar\u0131n say\u0131s\u0131 y\u00fczde 9 daha fazla olurdu.<\/p>\n

Toplumda e\u015fitli\u011fin art\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in ilk olarak dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n f\u0131rsatlar\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekecektir; bu da T\u00fcrkiye refah devletinin hali haz\u0131rdaki i\u015fleyi\u015finin ve finansman\u0131n\u0131n g\u00f6zden ge\u00e7irilmesini gerektirecektir. Kamunun, mevcut primsiz harcamalar\u0131n\u0131n ufak ya\u015ftaki \u00e7ocuklara ayr\u0131lan k\u0131sm\u0131 \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r. Dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklara y\u00f6nelik programlar\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na olanak tan\u0131yacak mali kapasiteyi tesis etmek i\u00e7in, ya\u015fl\u0131l\u0131k sigortas\u0131na aktar\u0131lan finansman\u0131n ve sosyal transferlerin g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi gerekecektir. \u0130kinci olarak, halihaz\u0131rdaki gayri resmi dayan\u0131\u015fma a\u011flar\u0131n\u0131n, en dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklara y\u00f6nelik kamu politikalar\u0131 ile desteklenmesi gerekmektedir. Daha sonra aileler, \u00e7ocuklar\u0131n erken d\u00f6nemde sa\u011fl\u0131kl\u0131 geli\u015fimini ve \u00f6\u011frenmelerini daha iyi d\u00fczeye \u00e7\u0131karmak amac\u0131yla desteklenebilir. \u00c7ocuklar\u0131n hayat\u0131n\u0131n erken bir evresinde ailelerin E\u00c7G programlar\u0131 ile desteklenmesi \u00f6zel bir \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc olarak, uluslararas\u0131 de\u011ferlendirmeler, ko\u015fullar\u0131n f\u0131rsatlar \u00fczerindeki etkisini azaltman\u0131n en etkili yolunun, \u00f6ncelikle en dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklara etkili destek sa\u011flamak oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Bu raporda kullan\u0131lan f\u0131rsat e\u015fitli\u011fi kavram\u0131, sadece (imkanlara) e\u015fit eri\u015fim sa\u011flaman\u0131n da \u00f6tesinde bir anlama sahiptir; burada kastedilen, ya\u015fam f\u0131rsatlar\u0131n\u0131 art\u0131rabilmeleri i\u00e7in, en dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklara \u00f6ncelikli olarak ve daha avantajl\u0131lardan daha yo\u011fun olarak ula\u015f\u0131lmas\u0131 anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. \u201cDezavantaj\u0131n\u201d tan\u0131m\u0131 ile ilgili bir tart\u0131\u015fma gerekmekle birlikte, \u00e7ocuk yoksullu\u011fu ve anne\/baba e\u011fitiminin f\u0131rsatlar\u0131 belirleyen kilit fakt\u00f6rler oldu\u011fu, bu Raporda ortaya konulmu\u015ftur.<\/p>\n

Son olarak, sivil toplum giri\u015fimlerinin, \u00f6zel giri\u015fimlerin ve mahalle bazl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n en dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklara y\u00f6nelik hizmetlerin yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ama\u00e7layan ve devlet taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7abalar\u0131 takviye eden bir yol \u00fcstlenmeleri gerekecektir. T\u00fcrkiye\u2019nin sivil toplum kanallar\u0131 yoluyla E\u00c7G hizmet sunumundaki yenilik\u00e7i ve ilham verici deneyimleri t\u00fcm d\u00fcnyada b\u00fcy\u00fck bir takdir ile izlenmektedir. Bunun yan\u0131nda, bu hizmetlerin genel kapsama oran\u0131 \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. En dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklar\u0131 desteklemeye y\u00f6nelik bir toplumsal uzla\u015f\u0131, \u00f6zel, kamu, sivil ve toplumsal akt\u00f6rler aras\u0131nda bir uyum gerektirecektir. Bu uyum, dezavantajl\u0131 \u00e7ocuklara y\u00f6nelik kaliteli ve b\u00fct\u00fcnle\u015ftirici deste\u011fin sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in m\u00fcsait bir ortam olu\u015fturacakt\u0131r.<\/p>\n

Gelecek nesiller i\u00e7in f\u0131rsatlar\u0131n \u00e7o\u011falt\u0131lmas\u0131 dile\u011fiyle\u2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tesisat Dergisi Say\u0131 173 – May\u0131s 2010 D\u00fcnya Bankas\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131nlanan \u201cTurkey: Expending Opportunities for The Next Generation \u201cA Report On Life Changes\u201d (T\u00fcrkiye: Gelecek Nesiller \u0130\u00e7in F\u0131rsatlar\u0131n \u00c7o\u011falt\u0131lmas\u0131 \u201cYa\u015fam F\u0131rsatlar\u0131 Konulu Rapor\u201d)a g\u00f6re, T\u00fcrkiye\u2019deki \u00e7ocuklar\u0131n ya\u015famlar\u0131nda ba\u015far\u0131l\u0131 olma \u015fanslar\u0131 b\u00fcy\u00fck farkl\u0131l\u0131klar g\u00f6steriyor. Bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ise ebeveynlerin ekonomik durumlar\u0131 ya da e\u011fitim d\u00fczeyleri gibi \u00e7ocuklar\u0131n […]<\/p>\n","protected":false},"author":75,"featured_media":504,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[11],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/502"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/75"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=502"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/502\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":506,"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/502\/revisions\/506"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media\/504"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=502"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=502"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.suntekinternational.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=502"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}